Van Troje naar Ithaka: terugblik op onze succesvolle parallelsessie op het Nationaal Congres Palliatieve Zorg
Op 1 oktober 2026 verzorgde het programmateam van Scholing Palliatieve Zorg een parallelsessie op het Nationaal Congres Palliatieve Zorg. De sessie, opgezet aan de hand van de Odyssee als metafoor, was voller dan vol. We nemen je mee in de belangrijkste inzichten die daar naar boven kwamen.
De reis als kapstok
De sessie was opgebouwd rond de reis van Odysseus: van Troje via beproevingen naar Ithaka. Niet als decoratief thema, maar als spiegel voor de reis die het programma zelf heeft afgelegd.
Programmamanager Judith Kolvoort nam de deelnemers mee langs de mijlpalen: waarom het programma vertrok, wat het onderweg tegenkwam en wat het heeft opgebouwd.
Daarna verschoof de focus. Want de reis van het programma krijgt een vervolg in de regio’s.
Wat er aan de tafels gebeurde
Het interactieve deel van de sessie bracht deelnemers vanuit verschillende regio’s en disciplines bij elkaar. Aan de hand van de vragen – wat inspireert jou, wat heb je nodig in jouw regio, wie heb je daarvoor nodig? – kwamen gesprekken op gang die verder gingen dan de gebruikelijke netwerkgesprekken.
“Wat me verraste, was de openheid,” zegt Judith. “Bekenden, maar ook mensen die elkaar nog niet kenden, zaten aan tafel en bespraken een ingewikkeld vraagstuk: hoe organiseren en verankeren we scholing in de toekomst? Dat gesprek werd gevoerd met een eerlijkheid die je niet altijd ziet. Er werden ook verbindingen gemaakt, zelfs nog achteraf.”
Wil jij ook jouw ideeën delen over de impact van het programma? Dat kan door een paar korte vragen te beantwoorden.
Uit de SWOT*-ronde – waar we spraken over de stormen en gunstige winden – kwamen twee dingen duidelijk naar voren. Enerzijds is er brede erkenning dat het goed kunnen verlenen van palliatieve zorg scholing verdient en dat steeds meer professionals zich daarvan bewust zijn. Anderzijds is de spanning in het werkveld groot: beschikbaarheid van mensen, kosten en de vraag wat er wegvalt als de landelijke regie stopt.
“Als je iets loslaat uit een landelijk programma, valt er ook een stukje faciliteit weg,” zei Judith. “Backoffice, structuur, dat brengt kosten met zich mee. Die zorg is reëel.”
*Strengths, Weaknesses, Opportunities and Threats: een strategisch model dat de sterke en zwakke punten van een beweging, organisatie of persoon combineert met kansen en bedreigingen uit de omgeving.
Regionale voorbeelden als inspiratie
Juist op dat punt boden concrete regionale voorbeelden perspectief. In Friesland groeide de samenwerking tussen een ROC en het Netwerk Palliatieve Zorg verder, waardoor de scholing is doorontwikkeld en met subsidie vanuit het netwerk kostentechnisch gunstig aangeboden kan blijven worden. En in een andere regio hebben partijen de basisscholingen zo doorontwikkeld dat organisaties deze zelf kunnen organiseren, waardoor de afhankelijkheid van anderen afneemt.
“Je ziet dat de regio’s waar onderlinge samenwerking tussen partijen al sterk was, sterk doorgaan,” constateert Judith. “En je ziet dat regio’s die versnipperd waren, voorzichtig voorbeelden van verstevigde samenwerking laten zien. Dat is hoopvol.”
Eén deelnemer maakte een punt dat bleef hangen: als palliatieve zorg en/of het scholen van zorgprofessionals op dit gebied geen plek krijgt in visitaties, verzekeringsnormen of andere structurele kaders, blijft het afhangen van de eigen motivatie van professionals. “Dat is mooi, maar kwetsbaar,” aldus Judith.
De posters
Naast de parallelsessie presenteerden Annicka van der Plas en Philo Logister een wetenschappelijke poster over de resultaten van de scholingen. De posters hingen in een drukbezochte hal en trokken de nodige bezoekers.
Uit de nationale evaluatie van de scholingen voor zorgverleners blijkt onder meer dat een ruime meerderheid van de deelnemers de scholing van invloed vindt op het dagelijks werk. En van de docentscholing waarderen deelnemers vooral de praktische toepasbaarheid, interactieve werkvormen en interprofessionele opzet.
Het programma Scholing Palliatieve Zorg heeft zijn Ithaka bereikt. De reis van de regio’s begint nu.
Download ons e-book "Van versnippering naar samenhang"
De reis van ons programma legden we vast in een e-book. Dit document is bedoeld als reflectief leerstuk voor programmamanagers, beleidsmakers en initiatiefnemers die vergelijkbare landelijke bewegingen willen realiseren.
We hopen dat deze transparante benadering het document herkenbaar, inspirerend en goed bruikbaar maakt!
Contact
Programma Scholing Palliatieve Zorg
Amsterdam UMC, locatie VUmc, Van der Boechorststraat 7
1081 BT Amsterdam / Postbus 7057 1007 MB Amsterdam
